Əlaqə: (012) 497-46-21 [email protected]

ATV.AZ×

Konservləşdirmə zamanı nələrə diqqət edilməlidir?

Konservləşdirmə zamanı nələrə diqqət edilməlidir?
   249 dəfə oxunub

Azərbaycan Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi (AQTA) ilə AZƏRTAC-ın birgə layihəsi olan “AQTA maarifləndirir” rubrikası davam edir.

ATV.az xəbər verir ki, rubrika çərçivəsində AQTA və Qida Təhlükəsizliyi İnstitutunun mütəxəssisləri tərəfindən hazırlanan maarifləndirici materiallar, sağlam qidalanma ilə bağlı tövsiyələr, yaxud gündəlik istifadə etdiyimiz qidalarla bağlı məsləhətlər oxucuların diqqətinə çatdırılır.

Budəfəki maarifləndirici mövzu “Konservləşdirmə zamanı diqqət edilməli məqamlar” haqqında olacaq.

Qışa hazırlıq məqsədilə əksər insanlar mürəbbə, turşu və bir sıra digər konservləşdirilmiş məhsullar hazırlayaraq tədarük görməyə başlayırlar. Günəş altında qurutma, duza və turşuyaqoyma, buz dolabından istifadə olunmaqla məhsul konservləşdirilməsi həyata keçirilir.

Konservləşdirilmədən geniş istifadə olunmasına baxmayaraq, bu emal prosesi xüsusi diqqət və nəzarət tələb edir. Emal prosesində edilən hər hansı səhv konservləşdirilən məhsulun istehlak xassələrinə, eləcə də insan sağlamlığında ciddi problemlər yarada bilər. Buna görə də istehsalçılar məhsulların konservləşdirilməsində təhlükəsizlik tədbirlərini bilməli və onlara ciddi əməl etməlidirlər.

İlk növbədə qida maddələrinin itkisinin minimuma endirilməsi və məhsulun dad-tam keyfiyyətinin maksimum qorunub saxlanılması üçün uyğun konservləşdirmə üsulu seçilməlidir. İstifadə olunan əsas və yardımçı xammalın keyfiyyəti qüvvədə olan normativ-texniki sənədlərin tələbinə cavab verməlidir. Konservləşdirmədə istifadə edilən tara və qablaşdırıcı materialların tərkibində insan sağlamlığına zərərli və toksiki maddələr olmamalıdır. Eyni zamanda konservləşdirilmiş ərzaq məhsullarının saxlanılması zamanı baş verə biləcək mənfi prosesləri minimuma endirmək məqsədilə saxlanma şərtlərinə əməl edilməlidir.

Bu tədbirlərə riayət olunmadığı təqdirdə məhsul mikrooorqanizmlərin təsirinə məruz qala bilər və nəticədə bir çox xəstəliklər meydana çıxır ki, buna misal olaraq botulizm xəstəliyini qeyd etmək olar.

Botulizmi törədən bakteriya clostridium botulinumdur. Bu bakteriyalar insan orqanizmi üçün təhlükəli deyil. Lakin bakteriyalar tərəfindən "hazırlanan" toksin - botulotoksin - ciddi bioloji təhlükə hesab olunur. Əgər ev şəraitində turşu, tərəvəz salatları, kompot, mürəbbə və digər konservlər üçün hazırlanan meyvə və tərəvəzlər kifayət qədər yaxşı təmizlənib yuyulmursa, yaxud düzgün sterilizasiya olunmursa, daha sonra uyğun olmayan şəraitdə saxlanılırsa, bu bakteriyalar üçün ən "əlverişli" mühitdir.

İstehsal zamanı sanitar-gigiyenik rejimlərə, sterilizasiya parametrlərinə, saxlanma rejiminə və ya taranın hermetikliyinə düzgün əməl edilmədikdə konservlər xarab olur. Adətən botulin toksinləri əmələ gəlmiş məhsullar xarici görünüşünə görə zay təsir bağışlayır: toxumalar yumşalır, yad qoxu gəlir, qaz yaranır. Bu zaman konserv bankaları şişir və “bombaj” əmələ gəlir. Bu botulizm toksini ilə yoluxmuş məhsulu xüsusilə təhlükəli edir. Elə hallara da təsadüf olunur ki, məhsulda toksin tapılsa da bu, onun xarici görünüşü, dadı və iyində kənar xüsusiyyətlərlə özünü büruzə vermir. Belə məhsullarda nəzərə çarpmayan zəhərlənmə baş verə bilir.

Bombaj alt və üst qapağı şişmiş və barmaqla basılan zaman vəziyyəti normal olmayan bankalardır. Bombaj həqiqi (mikrobioloji və kimyəvi) və aldadıcı (fiziki) ola bilər. Mikrobioloji bombajın yaranma səbəbi daşınma və saxlanma zamanı bankaların yerinin dəyişdirilməsi, tərkibinin çalxalanmasıdır ki, bu da bankaların hermetikliyinin pozulmasına, məhsulun tərkibində bakteriyaların inkişafına şərait yaradır.

Kimyəvi bombaj zamanı məhsuldakı turşuların tənəkəyə təsiri nəticəsində hidrogen ayrılır. Toplanmış hidrogen daxildən təzyiqi artırır, buna görə də bankanın üst və alt qapaqları şişir. Barmaqla basdıqda əvvəlki normal vəziyyətini almır. Kimyəvi bombaj zamanı məhsulun tərkibinə qalay, dəmir, bəzi hallarda qurğuşun da keçir.

Fiziki bombaj bankaya aşağı temperaturlu məhsulun yığılması, bankanın kəskin deformasiyaya uğraması, məhsulun donması və s. səbəblərdən əmələ gəlir. Mikrobioloji və kimyəvi bombajdan fərqli olaraq fiziki bombaj zamanı barmaqla şişmiş tərəflər basıldıqda əvvəlki vəziyyətinə qayıdır.

Mikroorqanizmlərin konservləşdirilmiş məhsullara təsir etməsini, eləcə də bombaj baş verməsinin qarşısını almaq üçün müxtəlif üsullardan istifadə edilir. Bunlara misal olaraq sterilizasiya və tindalizasiya proseslərini göstərə bilərik.

Sterilizə mikrobların məhv edilməsi məqsədilə konservlərin lazımı temperaturda hazırlanmasıdır.

ATV.az

 

BUNU DA OXU

13 самых нелепых смертей
«ПСЖ» дал согласие на продажу Мбаппе в "Реал"
Məhəmmədrza Purməhəmmədi: Şərqi Azərbaycan vilayətinin orta ümumtəhsil məktəblərində Azərbaycan dilinin tədrisinə başlanacaq
"Park Cinema"da növbəti premyera - "Yesterday" filminin nümayişi - FOTOLAR
“Knyaz İqor” operasının baş rolunu Azərbaycanın Xalq artisti oynayıb - FOTOLAR
Xəbər lenti

Goranboyda avtomobil qaz kəmərinə çırpılıb - Bir nəfər ölüb, bir nəfər yaralanıb
15:16 19.09.2019

Əfqanıstanda partlayış törədilib - On nəfər həyatını itirib
14:50 19.09.2019

13 самых нелепых смертей
14:25 19.09.2019

Milli İncəsənət Muzeyində uşaqlar üçün yeni layihə -“Musiqi xəzinəsi”
14:04 19.09.2019

“Xəzər enerji forumu-2019” işinə başladı - Forum əsrin müqaviləsinin 25 illiyinə həsr olunub
13:45 19.09.2019

Olimpiya çempionu "Sabah" klubuna rəhbərlik edəcək
13:22 19.09.2019

Xarici İşlər naziri Elmar Məmmədyarov İtaliyanın xarici işlər və beynəlxalq əməkdaşlıq naziri Luici Di Mayo ilə görüşüb
13:14 19.09.2019

Xəzər dənizində zəlzələ olub
12:57 19.09.2019

Tarixdə bu gün - 19 Sentyabr - Aida İmanquliyeva, Soltan Hacıbəyov, Rauf Hacıyev...
12:50 19.09.2019

Kiyevdə körpünü partlatmaq istəyən şəxs saxlanılıb
12:35 19.09.2019

Heydər Əliyev Mərkəzində dünya xalqlarına məxsus unikal musiqi alətlərinin sərgisi açılıb - FOTOLAR
12:17 19.09.2019

Bakı Uşaq Teatrı mövsümü “Sehrli tütək”lə açacaq
11:56 19.09.2019

Cокрушительно фиаско азербайджанских боксеров - На чемпионате мира наша сборная осталась без медалей
11:35 19.09.2019

«ПСЖ» дал согласие на продажу Мбаппе в "Реал"
10:58 19.09.2019

Əfsanəvi “Beryozka” ansamblı Bakıda konsert verəcək
10:34 19.09.2019

Los-Ancelesdə atışma baş verib - Ölən və yaralananlar var
10:15 19.09.2019

“Əsrin müqaviləsi”nin iqtisadi əhəmiyyəti - Son 25 ildə ölkəyə 250 milyard dollar sərmayə qoyulub - VİDEO
10:00 19.09.2019

Çempionlar Liqasında gözlənilməz nəticələr
09:40 19.09.2019

Əsrin müqaviləsi - 25 il - Azərbaycanın yüksəlişinin möhtəşəm təməli - VİDEO
09:19 19.09.2019

Daha bir piyada yol qəzasının qurbanı oldu
23:45 18.09.2019

Qarabağ separatçılarının başçısı istintaqa çağırılıb
23:27 18.09.2019

Dahi bəstəkara həsr olunmuş sərgi açılıb
23:10 18.09.2019

Birinci sinfə şagird qəbulu - III mərhələ oktyabrın 15-dək davam edəcək
22:53 18.09.2019

ABŞ Ruhaniyə viza vermir - İran prezidenti BMT toplantısında iştirak etməyə bilər
22:35 18.09.2019

“Əbədi ezamiyyət” filmi Çində beynəlxalq sərgidə nümayiş olunub
22:17 18.09.2019

Ərdoğan Suriyada yeni əməliyyatın anonsunu verdi - “ABŞ-ın iki həftə vaxtı var”
22:00 18.09.2019

Nazir təlimlərin gedişatı ilə maraqlandı - Ordumuzun təlimləri davam edir
21:42 18.09.2019

Əvvəllər məhkum olunmuş şəxs oğurluq etdi - Kürdəmirdə
21:24 18.09.2019

Qırğızıstanda “Oş-türk dünyasının mədəniyyət paytaxtı-2019” adlı abidə ucaldılacaq
21:03 18.09.2019

Qarabağ veteranları bir araya gəldi - 65 min keçmiş döyüşçünü birləşdirən təşkilatın 25 illiyi qeyd edildi
20:45 18.09.2019

Şirvanda Regional Vəkil Bürosu açılıb - Büroda 77 vəkil fəaliyyət göstərəcək
20:27 18.09.2019

“Azərbaycan ədəbiyyatı antologiyası” Fransanın mərkəzi kitabxanalarında...
20:10 18.09.2019

“Artım”da uşaqlar üçün ustad dərsləri keçiriləcək
19:52 18.09.2019

Ermənistan polisinin rəisi istefa verib
19:35 18.09.2019

“Kim istəyir antibiotik alır” - Millət vəkilləri nəzarətin artırılmasını təklif edir
19:18 18.09.2019

Sabah 31 dərəcə isti olacaq
19:00 18.09.2019

Bu dəfə muğam və təsniflər “Rast dünyası”nda səslənəcək
18:44 18.09.2019

Bakı şəhərində çoxmənzilli binaların dam örtüklərinin təmiri ilə bağlı tədbirlər haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı
18:25 18.09.2019

Astronomlar ən ağır neytron ulduzu müəyyən ediblər
18:10 18.09.2019

Ev şəraitində "kiyevsayağı kotleti" necə hazırlamaq olar? - VİDEO
17:52 18.09.2019

Niyazinin mənzil-muzeyinin 25 illiyi qeyd olunub - FOTOLAR
17:30 18.09.2019

Məhəmmədrza Purməhəmmədi: Şərqi Azərbaycan vilayətinin orta ümumtəhsil məktəblərində Azərbaycan dilinin tədrisinə başlanacaq
17:10 18.09.2019

Ukraynanın Mirqorod şəhərində karantin elan edilib
16:53 18.09.2019

Azərbaycan güləşçisi Mariya Stadnik ikinci dəfə dünya çempionu oldu - FOTOLAR
16:35 18.09.2019

Çində avtovağzal binasının sürüşdürülməsi "Ginnesin Rekordlar Kitabı"na düşüb
16:17 18.09.2019

Türk musiqisi inciləri. 2005-ci il - Tuğba Ekinci - "O şimdi asker" - VİDEO
15:59 18.09.2019

Aşurada 2600 litrdən çox qan tədarük edilib - Qan verənlərdən 169 nəfərində virus aşkarlanıb
15:37 18.09.2019

Dəri fabrikində dəhşətli yanğın
15:16 18.09.2019

Xalqının taleyini yaşayan dahi - FOTOLAR
15:00 18.09.2019

Bədii gimnastika üzrə 37-ci dünya çempionatının maraqlı görüntüləri - FOTOLAR
14:43 18.09.2019

ABŞ və Yaponiya ticarət sazişi üzrə ilkin razılaşma əldə ediblər
14:23 18.09.2019

Bu gün təmas xəttində monitorinq keçiriləcək
14:06 18.09.2019

Əzim Əzimzadənin ev-muzeyində Üzeyir Hacıbəylinin xatirəsi anılıb
13:48 18.09.2019

Bərdədə avtomobil piyadanı vurdu - Yaralı xəstəxanaya yerləşdirilib
13:30 18.09.2019

Bəy gəlinsiz toy etdi - Masallıda
13:13 18.09.2019

Hindistan yeni raketi uğurla sınaqdan keçirdi
12:55 18.09.2019

Kürdəmirdə dəfələrlə məhkumluq həyatı yaşamış “peşəkar oğru” saxlanılıb
12:37 18.09.2019

Tarixdə bu gün - 18 Sentyabr - Üzeyir Hacıbəyli, Müslüm Maqomayev, Məhəmməd Hüseyn Şəhriyar, Adil İsgəndərov, Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft kəməri . . .
12:19 18.09.2019

"Park Cinema"da növbəti premyera - "Yesterday" filminin nümayişi - FOTOLAR
12:02 18.09.2019

18 sentyabr - Milli Musiqi Günüdür
11:44 18.09.2019

Şirvanda avtomobil beton dirəyə çırpılıb - Xəsarət alanlar var
11:27 18.09.2019

Bədii gimnastika üzrə dünya çempionatının ilk qalibləri bəlli oldu
11:22 18.09.2019

Tramp ölkənin neft ehtiyatlarından istifadə etməyəcək
11:06 18.09.2019

Çempionlar Liqasında tarix yazan iki vunderkind - FOTOLAR
10:47 18.09.2019

Çempionlar Liqası - 8 oyun, 21 top
10:10 18.09.2019

Nazirlik səyyar xidmət təşkil etdi - İş yeri vətəndaşa yaşadığı ünvanda təqdim olundu - VİDEO
09:52 18.09.2019

Balacalar üçün bir gündə iki tamaşa -“Kəloğlan” və “Şəngülüm, Məngülüm”
09:34 18.09.2019

Ödənişli əsaslarla təhsil alan gənclərə dəstək - 425 gəncin təhsil xərcini Gənclər Fondu qarşılayacaq - VİDEO
23:40 17.09.2019

Azərbaycanın sosial vəziyyətini dəyişən müqavilə - Xoşbəxt Yusifzadə: “Əsrin müqaviləsi” Heydər Əliyevin şah əsəridir
23:11 17.09.2019

Portuqaliyada müəllimlərin tətilləri ilə əlaqədar yüzlərlə məktəb bağlanıb
22:49 17.09.2019

YAP-ın təşkil etdiyi müsabiqə yekunlaşdı - Qaliblərlə görüş keçirildi
22:28 17.09.2019

Bakı Ali Neft Məktəbində yay məktəbi açıldı - 10-dan çox ölkədən 50 nümayəndə təmsil olunur
22:07 17.09.2019

Yunanıstanda Qərbi Nil virusundan 15 nəfər ölüb
21:48 17.09.2019

Respublika çaylarında suyun səviyyəsi artıb
21:27 17.09.2019

Qutab və lavaşa həsr olunan ustad məşğələsi təşkil edilib - FOTOLAR
21:07 17.09.2019

Ermənistanda istefa dalğası - Tonoyanın da istefaya göndəriləcəyi bildirilir
20:48 17.09.2019

Növbəti mərhələyə hazırlıq tapşırığı verildi - Raket və artilleriya bölmələri start mövqeyinə çıxarıldı
20:27 17.09.2019

Şirkətlərə dair vahid məlumat bazası yaradılır - Nazirlər kabineti qərar qəbul edib
20:08 17.09.2019

“ABŞ münaqişədən qaçmağa çalışır” - Trampdan İranla bağlı açıqlama
19:48 17.09.2019

Basqal kəndində yeni məktəb binası istifadəyə verilib
19:29 17.09.2019

Bütün xəbərlər