Əlaqə: (012) 497-46-21 [email protected]

ATV.AZ×

Dünyanı dəhşətə salan Ebola nədir? - FOTOLAR

Dünyanı dəhşətə salan Ebola nədir? - FOTOLAR
2442 dəfə oxunub

Qərbi Afrikada yayılmaqda olan Ebola virusu az qala 4 min adamın ölümünə səbəb olub. 

Bu, 40 il əvvəl aşkar edilmiş virusun törətdiyi ən geniş epidemiya halıdır. Ümümdünya Səhiyyə Təşkilatına əsasən virusa 8 min adam yoluxub.

BBC Azərbaycan bəşəriyyəti dəhşətə salan bu xəstəlik haqqında yazı hazırlayıb. 

Ebola nədir?

Ebola bir çox hallarda ölümlə nəticələnən ciddi infenksiya xəstəliyidir. Virusun müxtəlif ştammlarına yoluxma 50 faizdən 90 faizədək hallarda xəstənin ölümü ilə nəticələnir. 

Ebola virusunun ilk yayılma halı 1976-cı ildə Konqo Demokratik Respublikasının Ebola çayı ətrafında qeydə alınıb.

Xəstəliyin yoluxma və yayılma yolları hansılardır?

Virus xəstə adamın qan, qusuntu, ishal, bədəndaxili mayelər, dəri cildinin bütövlüyünün pozulması, ağız və burnu ilə təmas vaxtı ötürülür. O həmçinin, sidik və spermada ola bilər. Xəstənin paltarı, çamaşırı və toxunduğu səthlərdəki virus yalnız təmasda olan şəxsin dəri cildinin bütovlüyünün pozulduğu halda ötürülə bilər.

Xəstəlik qrip kimi hava vasitəsilə ötürülmür və yoluxma yalnız virus daşıyıcısı ilə bilavasitə yaxın təmasla baş verir. Xəstəliyin ilk simptomları özünü göstərənə kimi 21 günədək vaxt keçə bilər. Bu müddət ərzində virus yoluxucu deyil.

 

Simptomlar nədir?

İlk simptomlar qəfil qızdırma, əzələ ağrıları, halsızlıq, baş və boğaz ağrısıdır. Bunun ardınca qusma, ishal, bədəndə səpki, xarici və daxili qanaxma başlaya bilər. Qanaxmaya xəstənin gözü, diş əti, burnu və ishalında rast gəlinir.

Bədəndəki susuzlaşma və müxtəlif daxili orqanların funksiyalarının pozulması ölümün əsəs səbəbi ola bilər.

Xəstəliyin ilk simptomları özünü göstərənə kimi 21 günədək vaxt keçə bilər. 

Xəstəlik necə müalicə oluna bilər?

Virusun qarşısını almaq üçün heç bir əlac mövcud deyil. Susuzlaşmanın qarşısını almaq üçün ağır xəstələrə təcili damardaxili maye inyeksiyaları verilməlidir. Onlar başqa xəstələrdən təcrid olunmalı və intensiv baxım altına alınmalıdır.

Potensial vaksinlər sınaqdan keçir. Onlar uğurlu olduğu təqdirdə vaksinlər ilk növbədə tibb işçilərinə veriləcək. ZMapp kimi eksperimental dərmanlardan istifadə edilib. Lakin onlar xəstələrin hamısını qurtara bilməyib. Sağ qalan xəstələrin qanının köçürülməsi də potensial müalicə üsulu kimi istifadə olunub.

Xəstəliyə qarşı vaksinlərin aşkar edildiyi təqdirdə onlar ilk növbədə tibb işçilərinə veriləcək.

Risk altında olan kimlərdi?

Ebola pasientlərilə yaxın təmasda olanların hamısı risklə üzləşir. Xəstələri müalicə edən tibb işçiləri bütün bədəni örtən qoruyucu geyim və gözlükdən istifadə edirlər. Buna rəğmən yüzlərlə adam ölüb.

Xəstənin ailə üzvləri risk kateqoriyasına aid edilir. Qərbi Afrika ölkələrində mərhuma toxunmaq və sarılmaq adəti var və cəsəd dəfn olunmazdan öncə yuyulur. Ölümdən sonra bədəndəki virus hələ də təhlükəli qalır. Hazırda əhalini çevik və təhlükəsiz dəfnlərə səsləyirlər.

Fotoda qoruyucu geyimlərdə olan həkimlər Nigeriyadakı Ebola ilə müalicə mərkəzinin qarşısında. 

Ebolanın ən çox problem törətdiyi ölkələr hansılardır?

2014-cü ilin mart ayından bəri yayılan virusa ən çox yoluxma halları Qvineya, Liberiya və Syerra-Leonedə qeydə alınıb. Bunlar Qərbi Afrikada epidemiyanın ən geniş yayıldığı ölkələrdir.

Xəstəlik halları Nigeria və Senegalda da qeydə alınıb. Ötən həftə ABŞ-da virusa yoluxmuş bir nəfərin xəstəxanaya yerləşdirildiyi bildirilib. Xəstəliyin təsdiqlənmiş halları İspaniyada da qeydə alınıb.

Bu fotoşəkildə ebolaya tutulduğu şübhə edilən qadın Syerra-Leonedəki xəstəxana qarşısında ağlayır. 

Hazırkı epidemiya niyə bu qədər təhlükəlidir?

Ebola virusu əvvəllər kənd yerlərində yayılırdısa, hazırda o böyük şəhərlərdə qeydə alınır. Əhalinin sıx yaşadığı şəhər mühitində virus və xəstəlik daha sürətlə yayıla bilər.

İlk dəfə Qvineyada qeydə alınan yoluxma halları qısa müddətdə yaxınlıqdakı Syera-Leone və Liberiya ərazisinə də yayılıb. Virusun ən çox yayıldığı Qərbi Afrika ölkələri zəif səhiyyə sisteminə malikdirlər.

Bu ölkələrdə virusla mübarizə aparmaq üçün maddi resurslar, avadanlıq və tibb işçilərinin çatışmazlığı hiss olunur. Buna görə də, hazırda ölənlərin sayı əvvəl baş verən bütün epidemiya hallarında ölənlərin toplam sayını üstələyir.

Virusun yayıldığı ölkələrə pasientləri müalicə etmək üçün xarici həkimlər gətirilib. 

BUNU DA OXU

Roy Kin milli yığmamıza başçılıq edə bilər? - AFFA-dan açıqlama
Yük yerində sərnişin keçirməyə cəhd olundu - VİDEO
DSMF-nin vəzifəli şəxsləri saxlanıldı - VİDEO
Qapalı məkanlarda diqqətli olaq - VİDEO
Ağdaşda 50 nəfərdən artıq şəxs xüsusi karantin qaydalarını belə pozub - VİDEO
Xəbər lenti

Büdcə müzakirələri başa çatdı - Millət vəkilləri qanunları təsdiqlədi
21:50 07.08.2020

Sosial rifaha dəstək - Şəhid ailələri, qarabağ əlilləri mənzil və avtobillərlə təmin edilir
21:48 07.08.2020

Virusun 2-ci dalğası ola bilər? - Dünya ölkələri həyəcan təbili çalır. Iı dalğadan necə qoruna bilərik?
21:36 07.08.2020

30 kq narkotik maddə dövriyyədən çıxarıldı - Heroinin İrandan gətirildiyi bildirilir
21:21 07.08.2020

İmtahanların 2-ci mərhələsinin qrafiki açıqlandı - 13 və 14 avqustda keçiriləcək
20:39 07.08.2020

Xəzər dənizi çirkləndirənlərə xəbərdarlıq edildi - Vaxt var ikən təmizləyici qurğuları quraşdırın
20:26 07.08.2020

Prezident İlham Əliyev Sərəncam imzaladı
20:14 07.08.2020

Yeni dərinləşmiş islahatlar paketi - Prezident iqtisadiyyatda “Liberallaşma” düyməsinə basdı
19:54 07.08.2020

Büdcə müzakirələri başa çatdı - Millət vəkilləri 6 qanunu təsdiqlədi
19:21 07.08.2020

Suya qənaət edən ağıllı idarəetmə sistemi - Sistem vasitəsilə insan əməyi minimuma endirilir
18:58 07.08.2020

190 manat yaxın günlərdə veriləcək - 5 milyona yaxın insan geniş sosial paketlə əhatə edilib
18:21 07.08.2020

Sumqayıtda zavodda baş verən yanğın söndürülüb - Yanğının təmir işləri zamanı yarandığı ehtimal olunur
17:56 07.08.2020

Bill Qeytsdən qorxulu xəbər - Koronavirusdan da qorxunc fəlakət gözlənilir
17:21 07.08.2020

Türkiyədə karantin yenidən tətbiq olundu - Virusa yoluxma halları artıb
16:58 07.08.2020

Virusa yoluxanların sayı 19 milyon 281 mini ötüb - Epidemiya qurbanlarının sayı 718 mindən çoxdur
16:21 07.08.2020

Beyrut partlayışında ölənlərin sayı 154-ə çatıb - Hökumət əleyhinə etirazlar başladı
15:54 07.08.2020

Serbiya Prezidenti Aleksandr Vuçiç Prezident İlham Əliyevə zəng edib
15:36 07.08.2020

Əksər xəstəxanalarda 50% ştat yeri boşdur - Yaşı 65-ə çatan həkimlərin pensiyaya çıxması düzgün deyil
15:14 07.08.2020

Baş nazirdən açıqlama - “Yumuşalma proseslərinə hazırlıq görülür”
14:54 07.08.2020

Bölgələr üzrə koronavirusa yoluxma statistikası - Ən çox yoluxma halları paytaxt ərazisindədir
14:21 07.08.2020

Cəlilabadda meşə massivində dəhşətli yanğın - Külək yanğının yayılmasına səbəb olub
22:58 06.08.2020

“Polad Həşimov küçəsi” - General-mayor Polad Həşimovun xatirəsi əbədiləşdirilir
22:14 06.08.2020

Gəncədə 15 mənzil təqdim olundu - Şəhid ailələrinə və müharibə əlillərinə mənzil verildi
21:58 06.08.2020

"Kəlbəcər” neftdaşıyan tankeri suya salınıb - Tankerin xarici sularda istismarı nəzərdə tutulur
21:36 06.08.2020

144 nəfər koronovirusa yoluxdu - 435 nəfər sağaldı, 3 nəfər vəfat etdi
20:21 06.08.2020

Müdafiə Nazirliyi valideynlərə müraciət etdi - Andıçmə mərasiminə gəlməyin!
18:54 06.08.2020

Sereloji testlərin əhəmiyyəti - “Koronovirusla müabirəzədə vacib metoddur”
18:36 06.08.2020

Koronavirusla mübarizədə növbəti addım - İtaliyalı həkimlər Mərkəzi Neftçilər Xəstəxanasında olublar
18:21 06.08.2020

Yaşıllıqlar qrunt suları ilə sulanacaq - Metropolitenin tunellərindəki qrunt sularından istifadə ediləcək
17:54 06.08.2020

Prezident İlham Əliyev Sərəncam imzaladı
17:36 06.08.2020

AQTA çağırış etdi - İctimai iaşə müəsissələrinin qarşısına lövhələr qoyulmalıdır
17:12 06.08.2020

40 nəfər qaydaları pozub, lerikə istirahətə getdi - Avtobus sürücüsü və 26 sərnişin cərimələndi
16:54 06.08.2020

Sakinlərin 30 ildən sonra arzuları çin oldu - İkinci Alatavaya asfalt çəkildi
16:36 06.08.2020

Sosial rifaha dəstək - Bu tədbirlər 5 milyona yaxın vətəndaşı əhatə edir
16:26 06.08.2020

İncəsənət xadimləri vətəndaşlara çağırış etdi - “Çətin günün ömrü az olar”
16:14 06.08.2020

Zaqatalada bədbəxt hadisə - Fəhlənin qolu amputasiya olundu
15:51 06.08.2020

Ölkəmizdə keçirilən Azərbaycan-Türkiyə birgə genişmiqyaslı döyüş atışlı taktiki təlimlərinin növbəti mərhələsi icra olunub
15:36 06.08.2020

Bolqarıstanda Qaragin Njde “sevgisi” - “Bu faktı Avropa xalqları etirazla qarşılamalıdır”
15:26 06.08.2020

Azərbaycanda ordu-xalq birliyi - “Könüllü ordu sıralarına yazılmaq xalqın inamının göstəricisidir”
15:14 06.08.2020

Hiroşimada xatirə mərasimi təşkil olunub - Atom bombalarının müharibədə istifadəsindən 75 il ötür
14:52 06.08.2020

Prezident İlham Əliyev videoformatda müşavirə keçirib
14:36 06.08.2020

Hərbi qulluqçuların pensiyaları necə olacaq? - Əmək pensiyalarına dəyişikliklər edilməsi müzakirə olunur
14:21 06.08.2020

Millət vəkilləri ticarət mərkəzlərinin açılmasını təklif edir - “Sərt karantin rejimi yumuşaldılmalıdır”
13:54 06.08.2020

Asayişi pozanlar barədə həbs tədbiri seçildi - İki qurum birgə istintaq-əməliyyat qrupu yaratdı
13:21 06.08.2020

Fuad Qəhrəmanlının vəkili açıqlama verdi - “Zorakılığa məruz qalması xəbəri yalandır”
12:54 06.08.2020

Virusa yoluxanların sayı 18 milyon 999 mini ötüb - Epidemiya qurbanlarının sayı 711 mindən çoxdur
12:36 06.08.2020

Belçikada yenidən karantin ola bilər - Koronavirusun ikinci dalğası gözlənilir
12:12 06.08.2020

Əfqanıstanda koronavirusun ikinci dalğası xəbərdarlığı edildi - 10 milyon insan virusa yoluxub
11:54 06.08.2020

Beyrutda ölənlərin sayı 137 nəfərə çatıb - Yaralıların sayı 5 mini ötüb, onlarla insan itkin düşüb
11:36 06.08.2020

Çində “Bunya virus” - 60 nəfər virusa yoluxub, 7 nəfər ölüb
11:21 06.08.2020

Nəqliyyatda süni sıxlıq yaradan daşıyıcılar var - Onlara qarşı sərt tədbir görüləcək
10:58 06.08.2020

Qazaxıstandan daha 18 azərbaycanlı təxliyyə edildi - Onlar gəmi vasitəsi ilə yola salınıb
10:36 06.08.2020

“TRT Arabi” də erməni təxribatından bəhs edildi - Ermənistanın son təxribatlarından bəhs edən sujet yayımlandı
10:21 06.08.2020

Ölkəmizdə keçirilən Azərbaycan-Türkiyə birgə genişmiqyaslı döyüş atışlı taktiki təlimlərinin növbəti mərhələsi icra olunub
23:59 05.08.2020

Prezident İlham Əliyev Livan Respublikasının Prezidenti Mişel Aunaya başsağlığı məktubu göndərib
23:50 05.08.2020

Dövlət dəstəyi davam edir - 109 şəhid ailəsi və Qarabağ müharibəsi əlillərinə mənzillər verildi
23:45 05.08.2020

Onlayn yolla narkotik maddə alveri - Şəbəkəni idarə edən iran vətəndaşı olub
23:36 05.08.2020

Mübahisə zəminində paytaxt sakini qətlə yetirildi - Hadisəni törətməkdə şübhəli bilinən şəxs saxlanılıb
23:29 05.08.2020

Olimpiya kompleksləri xəstəxanaya çevrildi - İki Olimpiya kompleksinə koronaviruslu xəstələr yerləşdiriləcək
23:21 05.08.2020

“Koronavirus bəlasından hələ qurtulmamışıq” - “Həmrəy olub, qaydalara əməl edək”
23:14 05.08.2020

“Turaz Qartalı – 2020” - Taktiki uçuş təlimləri davam edir
22:58 05.08.2020

Kütləvilik daha çox yoluxmaya səbəb ola bilər - “Toylara qoyulan məhdudiyyət boşuna deyil”
22:41 05.08.2020

193 nəfər koronovirusa yoluxdu - 492 nəfər sağaldı, 3 nəfər vəfat etdi
22:36 05.08.2020

Ermənistanın tükənməyən uğursuzluqları - Müdafiə nazirliyində vəzifəli şəxslər hansı səbəbdən azad edilir?
22:26 05.08.2020

Ölkədə tütünçülüyün inkişafı davam etdirilir - 800 tonadək quru tütün məhsulu istehsal ediləcək
22:14 05.08.2020

Sahibkarlara dəstəyin 2-ci mərhələsi başlayır - Avqust-sentyabr aylarında 250 manat ödəniləcək
21:58 05.08.2020

Fransız alimlərdən COVİD-19 açıqlaması - Ölkə ikinci dalğa ilə qarşılaşacaq
21:36 05.08.2020

Böyük Britaniya alimlərdən xəbərdarlıq - İngiltərədə güclü ikinci COVİD-19 dalğası gözlənilir
21:26 05.08.2020

Koronavirus təxminən 1 milyard tələbə və məktəbli üçün təhsil prosesini tamamilə pozub
21:21 05.08.2020

Almaniya ikinci dalğanın başlanğıcındadır - İnfeksiyanın yayılmasının səbəbləri araşdırılır
21:12 05.08.2020

Yaponiyada virusa yoluxanların sayı sürətlə artır - Aiçi prefekturasında fövqaladə vəziyyət rejimi elan olunub
20:59 05.08.2020

Sosialyönümlü siyasət davam etdirilir - Sosial sahədə ödəmələr 3 milyondan çox vətəndaşı əhatə edib
20:47 05.08.2020

Sərhədçilər əməliyyat keçirtdi - Şübhəli avtomobildən 23 kiloqram narkotik maddə tapıldı
20:36 05.08.2020

Ezamiyyə vərəqi əsasında rayona getmək mümkündür - Ezamiyyələr icaze.e-gov.az portalından alınır
20:26 05.08.2020

Rezidenturaya qəbul imtahanı keçirildi - İmtahanda iştirak üçün 1525 nəfər ərizə təqdim edib
20:14 05.08.2020

Göyçayda mal-qara oğurlayan şəxslər saxlanıldı - 5 min manatlıq heyvanlar 1300 manata satılıb
19:54 05.08.2020

Kürdəmirdə polis əməliyyat keçirdi - 28 kq-dan çox marexuana saxlanıldı
19:21 05.08.2020

Tovuzda yol qəzası - 11 yaşlı piyadanı avtomobil vurdu
18:54 05.08.2020

Beyrutda ölənlərin sayı 100-ü ötdü - Terror aktı, yoxsa, məsuliyyətsizlik?
18:21 05.08.2020

Millət vəkilləri təklif etdilər - Məktəb və ticarət mərkəzləri açılsın
17:58 05.08.2020

Bütün xəbərlər